ايس » . و كمالات مثل « 1 » اراده و قدرت و مشيّت ، در حينى كه از عبد است ، مسلوب از عبد است . شاهد ، آيه‌ى شريفه است : « وَ ما تَشاؤُنَ إِلَّا أَنْ يَشاءَ اللَّهُ وَ اللَّهُ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ » . كما ورد « 2 » : « ما شاء اللّه كان و ما لم يشاء لم يكن » . جامى سامى در لوائح لايح [ آورده است ] : « 3 » « بشنو سخنى مشكل و سرّى مغلق * هر فعل و صفت كه شد به اعيان ملحق از يك جهت آن جمله مضاف است به ما * از وجه دگر جمله مضاف است به حقّ » و اين مفاد حديث شريف است : « لا جبر و لا تفويض بل امر بين الامرين » . همچنين وارد شده است « 4 » : « العبد لا يملك شىء » . و دوّم « 5 » فناى در صفات است ؛ به معنى آنكه هرچه « 6 » بهاء و صفات و كمال است ، موحّد ، پرتو صفات او ، بل مستهلك و مستغرق در صفات حق تعالى « 7 » بداند . چنان‌كه از كلمات مير سيّد شريف داماد است : « و هو كل الموجود و كلّه الوجود و هو كل البهاء و الكمال و كلّه البهاء و الكمال و ما سواه على الاطلاق لمعات نوره و رشحات وجوده و ظلال ذاته و اذ كل هويّة من نور هويّته فهو لهو الحقّ المطلق و لا هو على الاطلاق الا هو » . به‌معنى آنكه همچنان‌كه وجود حق مشتمل بر كل وجودات است ، نيز علمش هم مشتمل بر تمام ، قدرتش مشتمل بر تمام ، « 8 » چه ، به‌نظر توحيد

--> ( 1 ) . پا : مثلا ( 2 ) . شا : لذا ورد ( 3 ) . شا : جامى - لايح ، را ندارد . ( 4 ) . شا : به جاى ( همچنين . . . است ) لذا ورد آمده است . ( 5 ) . شا : دويّم ( 6 ) . پا : چند ( 7 ) . شا : حقيقى ( 8 ) . پا : ( زيرا كه صور ادراكيه و علوم جزئيه و كلّيّه كلّها فائضة من اللّه ، لذا قالته الملائكة لا